Irak için çözüm Kore gibi parçalamak,

  Amerika’nın Irak’ta en büyük kazanımı Kürdistan Bölgesindeki gelişmelerdir. Amerika, bu kazanımların garantisi olmalı ve savunmalıdır.Irak’ın durumu artık tek parça halinde kalma ve Irak halklarının gönülü bir şekilde bir ülkeninin çerçevesinde birlikte yaşama ortamından çıkmıştır.„Yirmi birinci yüzyılın düşünce adamlarından“ ve Newsweek dergisinin başyazarı Fareed Zakaria „Irak üzerine yeniden düşünmek- bir adım daha ileri“ adlı son makalesinde nasıl ki Truman, dönemin Kore Başkanı Sing Man Ri’nin Amerika’lılardan sürekli bir şekilde Kore’nin bütünlüĝü korunması istemine raĝmen başarılı olmadıĝı yönündeki Hary Truman’ın tecrubesini Başkan George W Bush’a hatırlatıyor.Fakat, iş öyle bir noktaya gelmişti ki Truman ve Kore Başkanının komunizme karşı birleşik bir cephe umudu karşısında, reel durum kabul edildi.3 yıl içinde yapılan kanlı savaşta 3 milyon insan yaşamını kaybetti. Sonuç olarak tüm taraflar, savaşı barışla sonuçlandırmak ve Kore’yi bölmek gibi ortak kanıya vardılar.Kore’deki çözüm bir başarı deĝildi, ama bir yenilgi de deĝildi.Amerika’nın Irak’ta 3 yıldan fazladır olumlu gelişmeler saĝlamak için yürütüĝü savaş büyük engellerle karşılandı.Baskan Bush Irak’a ilişkin siyasetini 3 faktöre baĝlamıştı:

1. Daha fazla askeri güç göndermek,
2. Para bulmak,
3. Ve Zaman

Başkan Bush’un dayandıĝı bu 3 yol Irak’ın durumundan önemli gelışme saĝlamadı. Amerika’da Irak savaşını bu şekilde kazanamaz. Bundan dolayi başka çözüm yolu üzerine düşünmek gerekir.Zakaria’ya göre Kore’deki savaşın durdurulması yönündeki çözüm, Irak’taki iç savaşı durdurmak için en iyi çözümdür.Eĝer Başkan Bush’un var olan aktüel siyaseti Irak’ta devam ederse, Irak’ın durumu bu istikamete ilerler ve sonucuda çok daha kötü olur.

1. Irak kann gölüne dönüşür,
2. Yerini ve yurdunu terkedenlerin sayısı artar.
3. Irak’taki reel durum teröristleri cesaretlendirir ve orayi kendilerine yuva yaparak dünyadaki Amerika ve Batılıların tüm çıkarlarına karşı saldırıya geçerler.

Bundan dolayı aktüel olarak Amerika’nın omuzlarındaki görev kendisini bu korkunç senaryodan uzak tutmak ve acele olarak adım atmaktır.Irak için umut edilen deĝil, Irak’ın reel durumu olduĝu gibi almak gerekir.Her şeyden önce Amerika, umut ettiĝi Irakı unutmalı, hali hazırda var olan Irak’a bakmalıdır.Hayalimizdeki birleşik ve tek parçalı Irakı deĝil, Irak’ta var olan de facto parçalanmışlıĝı olduĝu gibi almak gerekir.Bu ortamda Irak’ın sorunu çözmek için Irak’ın durumu üzerine uzun görüşmeler yapmak, şu yada bu tarafın sessiz suçlamalarına cevap vermek için fazla zaman yok. Şimdi acele etmek ve ileriye yönelik adımlar atmak gerekir.Acı gerçekleri gözler önüne sermek gerekir. Bu acılı gerçekler ortamında uygun bir çözüm bulunur.1)Amerika‘nın Irak’ta başarılı olmadıĝını söylemek için belgeye gerek yok. Bundan dolayı gelecekteki planı öyle olmalı ki tamamiyle yenilgi almasın.2) Tek parça halindeki Irak’ın varlıĝı kalmadı. Iraklılar, millet ve devlet bazında ayrıştılar.3)Başkent Baĝdat öyle bir durumdadır ki, %50‘si harebeye döndü.

1. Vatandaşlar kendi durumlarından memnun deĝiller. Sözde Güney Irak’ta asayiş ve huzur var. Fakat, lokal teokratik hükümetler yolsuzluklar içinde boĝulmuşlar.

Zakaria bu acı gerçekleri gözler önüne serdikten sonra, bu durumun gelecek yıllarda deĝişeceĝi yönündeki umudumuzu kaybetmiyoruz, diyor. Ama , umut siyaset deĝildir.. Gazeteciler, gerçeklerin ortaya çıkarılmasında zayıflar.Durum ise tehlikelidir. Gazeteciler zayıflık gösteriyor ve bu korkutucu gerçekleri ortaya koyamıyorlar. Fakat, bugün Amerika’nın Irak’ta oluşunun 3 yılından sonra kendi kendimize Irak’taki bu tehlikeli duruma ilişkin soru sorup cevap aramak gerekir.1)Amerika’nın Irak’ta uyguladıĝı siyaset ve kalmasını istediĝi 144 bin asker, Irak’ın durumunu iyiye götürebileceklermi?2)Eĝer bu güçler Irak’ın güvenlıĝiyle uĝraşsalar, bunun yaratabileceĝi etkiyle Iraklıların Amerika askerlerine karşı tutumu nasıl olur?

1. Acaba Amerika kamuoyunun Başkanı’nın siyasetine karşı tutumu nereye varır?

Daha öncede söylemiştim. Başkan Bush Irak’ta başarı elde etmek için 3 faktöre elde etmek istiyor.

• Daha fazla askeri güç göndermek,

• Para bulmak,

• Ve Zaman

Fakat, bu 3 faktörün hiç biri Irak durumunda bir deĝişiklik yapamaz. Ama aynı zamanda Irak’taki duruma çözüm getirmek için iki kötü çözüm arasından birini seçmekte çare deĝildir.

• Ya var olan hatalı siyasette ısrar etmek
• yada askeri Irak’tan geri çekmek..

Amerika, Irak’taki görevlerini yeniden tanımlamalıdır.Irak’ın aktüel gerçekliĝi, Amerika’nın görevlerini deĝişikliĝe uĝratmıştır. Amerika’nın şimdiki görevi 3 yıl önceki görevler deĝil, sürdürmeye devam etsin. Bundan dolayı Amerika, Irak realitesine uygun olarak görevlerini yeniden tanımlamalıdır.

• Amerika, Irak’taki güçlerini yeniden konuşlandırmalıdır.
• Askeri güçlerinin yeniden daĝılımı yeni bir şekil almalıdır ki, Iraklılarla ilişkiler ve müdahaleler asgariye indirgenmelidir. Yani, Amerikan askerlerinin konumlanacaklar alanlar şehir dışı olmalıdır. Böyle bir durumda Amerikan askeri güçleri Iraklılarla doĝrudan karşılaşmalardan uzak dururlar. Fakat, başka bir çözümüde önüne koymalıdır. Irak’ta işsizlık oranı kurbanların sayısını artırıyor. Irak’taki terör kurbanlarının oranında hayret edilecek bir şey yok. Belki hayret edilecek olan genel olarak Irak’taki işsizlik ve özel olarak Güney ve Orta Irak’taki işsizlik oranıdır. Yapılan güvenilir yoklamalarda Irak’taki işsizlik oranı %50‘den fazladır. Son iki yıl içinde bu oranda bir deĝişiklik olmadı.

Kürdistan Bölgesinde güvenlik durumu iyi ve istikrar vardır. Işsizlik oranı azdır. Fakat, Sünnilerin mıntıkasında işsizlik oranı %70‘ten fazladır. Amerikalılar iyi niyetli bir şekilde bu işsizlik oranını istikrarsızlık faktörüne baĝlıyorlar. Onlara göre bu gerçeklik mezhepler arasındaki çatışmaların yaratıĝı kaosun ürünüdür. Fakat, kendilerine sormuyorlar Los Angelos ve New Orleans’teki sivil karışıklık deĝil mi?Amerikalılar kendilerine işgalden 3 yıl sonra hâlâ işsizlik oranının %50‘nin üzerinde olduĝuna dair soru sormalılar... Acaba ne bekleniliyor.Şimdi Irak’ta var istikrarsızlık boşluĝunu doldurabilen tek bir yer var, o da Kürdistan Bölgesidir. Bunu ise Bölgede durumu kontrol altına alabilen Peşmerge Ordusu sayesinde yapmıştır.Genel olarak Güney ve özel olarakta Basra’da savaş iktidar ve petrol kaçakçılıĝı savaşıdır.Anbar Eyaleti eski Baasçıların ve radikal islamçıların elindedir.Yalnızca Eylül ayında Baĝdat’ta 2600 kişi öldürülmştür.Hiç bir deĝişimi saĝlamayan Amerikan güçlerinin aylık masrafları 90 milyon dolardan fazladır.Irak’ta var olan şiddet ortamı bu şekilde çözülemez.. Bu bir virus gibidir, eĝer kontrol edilmese tüm Irakı saracaktır.NE YAPMALIYIZ?Amerika bu reel durumda bir çözümü önüne koymalı, amaç ve sorumluluklarını şu şekilde tespit etmelidir:

• Kürdistan’a garanti vermelidir.
• Şiddeti kontrol etmelidir,
• Anbar Eyaletinin El Qaide’ya yuva olmasını engellemelidir,

Irak’ta başarılı olmanın anahtarı Kürdistan’a garanti vermektir.Bu son 3 yıl içinde 500 bin vatandaşını öldüren ve komşularına yönelik sürekli tehdit teşkil eden Saddam rejiminin yıkılması dışında gururla sözü edilecek Kürdistan Bölgesinde yaşanan gelişmelerdir.Şimdi Kürdistan bölgesi verdiĝi sözleriyle vefalı bir bölgedir. Irak’taki tek istikrarlı bölgedir. Herkes özgür bir şekilde Kürdistan’da toplantı yapabiliyor ve kendini ifade ediyor. Tüm Islam ve Arap dünyasında çaĝdaş dünyanın bir parçası olmak isteyen tek bir yer.Aktüel olarak Kürdistan Bölgesinin durumu şöyledir:

• Bölge istikrarlıdır. Asayişi kontrol etme konusunda başarılıdır.
• Bu bölgenin siyaseti genel olarak Batıya ve özel olarak Amerika’ya çok yakındır.
• Kürdistan Bölge Hükümetini, Baĝdat ve diĝer yöresel yönetimlerle kiyaslandırıldıĝı zaman yolsuzluk oranı en az olanıdır.
• Demokrasiyi, açık pazar ekonomisi ve özgür ticaretin taraftarlarıdırlar.
• Islam dünyasında biricik yerdir kendi istemiyle çaĝdaş dünyanın bir parçası olam istiyor.

Tüm bunlardan dolayi Amerika Kürdistan Bölgesinin gerçekliĝini göz önünde bulundurmalıdır. Çünkü bu gerçeklik Amerika için en büyük kazanımdır. Amerika bu kazanımı savunmalı ve tehlike düşmesine izin vermemelidir.Kürdistanı Taywan gibi savunmamız gerekir..Kürdistan Bölgesine özel önem verilmeli, savunmasına ilişkin garanti saĝlama alınmalıdır.Amerika Irak’ta askeri güçlerini yeniden şöyle konumlandırmalıdır....

• Sembolik bir askeri gücü Irak Eyaletlerin dışına yerleştirmelidir,
• Bu güçlerin yönetiminde sorumlu bir Üssün istikrarlı, çatışma ve şiddeten uzak bir alanda konumlaması gerekir. Bu içinde en iyi bölge Kürdistandır. Nedenlerine gelince:
• Kürd siyasi önderliĝi bu askeri üslerin varlıĝına razı olur..
• Bu askeri üs Türkiye Kürdleri yüzünden Türkiye ve Kürdistan Bölgesi arasında çatışmalara engel olur.
• Kürdistan, Taywan gibi gerçek bir baĝımsızlık istiyor. Bu baĝımsızlık oluşmalı ve meşru baĝımsız bir devlet olarak Birleşmiş Milletlere üye olmalıdır.

Sayin Zakaria uzun makalesinini ne zafer ne de yenilgi diye sonuçluyor.Not: Bu makaleyi Gulan Gazetesinden kısaltarak çevirdim..Rojgar Merdoxi