Grîşaê Memê ve Amerikê Serdar, Ermanistan’ da Kürt ulusal davasının iki yiğit fedekar ve onurlu insanları. Biri şehitler kervanına diğeri de ak şaçlı Kürt bilgesi. Bu iki güzel insandan söz açılıp konuşulurken, Ermenistan Êzdî Kürt’ lerin yaşadıkları acılardan, ayakta kalmak- ulusal kimliklerinden taviz vermemek için verdikleri mücadeleye değinmemek, haksızlık olacaktır. Bu iki güzel insanı tanımak onuruna erişmek benim için yaşamımın en onurlu, onurlu olduğu kadar en acı veren anıdır. Kimi Kuzey Kurdistan' lı Kürt aydınlarının bu konuyu teğet geçmeleri yada Ermenistan devletinin yaptıklarını görmezlkten gelip eleştrilerimizi kısas kısas olarak yorumlamaları ayrı bir haksızlıktır.
Bu iki değerli yurtsever insan, Emerikê Serdar ve Grîşaê Memê sadece Ermenistan Kürtlerinin onurunu kurtarmakla kalmadılar ayni zamanda hepimizin onurunu da kurtarıp her türlü siyasi-ekonomik baskılara rağmen ayakta kalmasını bildiler. Ve birer Kürt asilzadeleri gibi her zaman, önde yürüdüler.
Şehitler kervanına katılan Grîşaê Memê ve ak saçlı Kürt bilgesi Emerikê Serdar; geçmişimizin onur kurtarıcıları, Kürt gazeteciliğinin, en uzun ömürlü Kürt gazetesi olan RYA TEZE’ yi yaşatmak için verdikleri onurlu mücadele verdiler. Onların, bu yöndeki çabalarına tanık olmak benim için bir şereftır. Bu insanlarla bir günlüğüne bile olsa bunu yaşamak için ölümsüz bir an dır.
1998 yılında Ermenistan’ a gittimde, ilk görmek istediğim Elegez dağları ve Burada yaşayan Kürt Êzdî’lerdi. Onların neler yaşadıkları, Ermeni ve Ermenistan devleti ile olan ilişkileri, Sunni Kürt’ lere bakışları, iç ilişkileri, Kürt ve Kurdistan davasına bakış açıları....vs. Bunları öğrenmek, kendilerinde duymak benim için önemliydi. Çünkü biz sunii Kürt’ lerin, Êzdî Kürt’ lere karşı, özür borcunun ötesinde, geçmişte işlediğimiz büyük suçlar haksızlıklar vardır. Sömürgeci devletler ve İslam ideologlarının teşvik ve yönlendirmeleri, Êzdî Kürt’ lere karşı büyük haksızlıklar yaptık. Onlara karşı suç işledik ve yaptığımız suçların affedilmesi için görev ve sorumluluklarımızı da tam yerine getirmiş değiliz.
Bu psikolojik ruh hali beni etkilemesine rağmen, Kurdistan’ ın güneyinde Êzdî Kürt’ leri ile olan ilişkilerim ve Laleşi ziyaret etmem ve onların bize bakışları, Kurdistan güneyinde ulusal mücadele içindeki posizyon ve ulusal davaya bakış açıları, benim için teskin edici bir durumdu. Êrmenistan’ da yaşayan Êzdî Kürtlerinin, Kurdistan ulusal davalarına katkıları, Kürt, dil ve kültürünün gelişmesi için yaptığığ katkılar- Yêrewan Radiosunun yayın saatlerinin Kurdistan’ ın kuzeyinde nasıl bir sabırsızlıkla beklenildiğinin görüntüleri halen gözlerimizin önündedir.
Grîşaê Memê ile Ermenistan’ da yaşayan Êzdî Kürt köylerine gitmek, Rye Teze gazetesini dağıtmak, abone paralarını toplamak, içimde sevinç-heyecan-burukluk karışımı bir duygu yaratmıştı. Kurdistan tarihinin en uzun ömürlü gazetesinin ayakta kalmak -yaşamak için mücadele ettiğini görmek beni bir yandan yaralarken bir yanda mutlu ediyordu.
Yolda, Grîşaê Memê ile, Ermenistan’ da yaşayan Kürt’ ler üzerinde epey sohbet ettik. Kürt’ lerin Ermenistan’ daki durumları, Laçin-Kurdistan’ a Sor bölgesindeki Kürtlerin akibetini, Ermenistan devletinin, Kürt-Kurdistan sorununa bakış açısı, Ermeni Halkının durumu ve özel olarak’ ta Êzdî Kürt’ lerinin durumu üzerine epey konuştuk. Grîşaê Memê’ ye dinlerken, Ermenistan’ da kaldığım süre içersinde edindiğim izlenimler, film şeridi gibi gözlerimin önünde geçti;
Kürt’ lerle, bin yıllarca birlikte yaşamış-çatışmış-barışmış- ayni acıyı yaşamış, ayni süreçlerden geçmiş, ayni tarihsel haksızlıkları paylaşmış ama Kürt’ lerden önce devletmış Ermenistan’ ın tutumunu anlamakta güçlük çekiyordum. Ermeni halkının siyasal-ekonomik-sosyal durmunu biraz yakından, Diasporada yaşayan Ermenilerin, Ermenistan devleti aracılığı ile yapmış oldukları yardımı kesip, kendilerinin direkt olarak yardım ve yatırım yaptıklarını öğrendikten sonra şaşkınlığım artmasına rağmen Ermenistan devletinin bakış açısını biraz daha yakından tanıma şansına sahip oldum. Türkçe bilen Ermeni aydın ve kişilerle de konuşunca bu konuda kanaatım hemen hem kesinleşmiş gibi oldu. Kendi halkına karşı mafyavari davranan bir devlet ve Kuzey Kurdistan- Gürcistan’ ın da bir kısmına göz dikmiş bir devlet ve bu devletin, Ermenistan’ da yaşayan Kürt’ lere karşı tutumu daha da genişleyerek, ZAZA’ ların Kürt olmadıkları tezi ve bu tezlerini ‘’ Aydın ve Bilim Adamları’’ aracılığı ile Kamuoyuan empoze etme girişimleri....vs vs.
Ermenistan devletinin strateji şu şekilde belirlenmiş olduğunu ve bunun bir devlet politikası olduğu Koçeryan, Sarkisyan yada başka bir ekibin gelmesi, bir şeyin değişmeyeceğini anladım; sistem demokratik değil-İttiha-ı Terraki-Kemalist sistemin değişik bir varyantıydı. Ermenistan devleti, Kurdistan’ ın Kuzeyini Batı Ermenistan olarak görüyor ve bu amaç temelinde de Zaza ve Êzdî Kürt’ leri, Kürt halkın ayrıştırmak, Zaza ve Êzdî’ lerin Kürt olmadığını tezini geliştirmek, Zazalar konusunda- dil, Êzdî’ ler konusunda da Dini, Kürt halkını bölme unsuru olarak kullanmak. Ermenistan devletinin temel tezi ve bu ile TC ile uyumlu bir politika içersinde uyumlu planlar yürütmektedir.....