Ezidilik Tarihi Ve Belgeler(2)

Ezidilik tarihi ikinci bölümünü biraz gecikmeli yazmamin nedeni, iki hafta misira gitmistim biraz arastirma birazda dinlenme amaciylan oranin ferhun larin piramidlerin tarihiylen insanlariylan ilgili bir baska yazida kisaca deyinmek istiyorum.Ezidilik tarihi ve belgeler birinci bölümünde ilk katilyamdan besinci katilyama kadar deyinmistim, bügünde bir kac tanesini daha size degerli newroz com okuyucularina sunmak istiyorum.Bilindigi gibi ezidilik dini/inanci simdiye kader 72 tane jenosid soykirimi arkasinda birakmistir,bu kisa yazida her sey datayli olarak dile getirmek biraz güc, ben sadece kisa ve öz olarak sadece katilyamlarin gerceklestigi yilarini yazmaya calisiyorum,bana göre bu bir baslangictir umarim kürtlerin tarihcileri,yazarlari bu konuda daha kapsamli bir bicimde bu tür katiliyamlarin üstüde duracaklarini dilerim,cünkü bana göre ezidilik inanci kürtlerin bir din mezhep zenginligidir buna sahip cikilmasi gerekir.Bilindigi gib ilk yazim´da deyinmistim ezidilerin üstündeki baskilar jenosid ve terör islamin ilk mezopotamya gelisiylen baslamistir,bunlardan biri de Sultan Abd Al-Aziz Al Osmanli tarafindan1706 da gerceklesmistir,kendisi bir karar gelistirlir kara metninde sunlari dile getirmektedir,Osmali topraklarinda yasiyan ve musulman olmiyan, islama tapmiyan insanlarin ya göc yada öldürme karari emrini verilir,ezidiler bu tür kararlara uymayinca (Sengal ve Dasini) Lalis ve Tore yöresinde islamin baskilarida sidet kazanmaya baslmistir, Sultan Abd Al-Aziz Al Osmanli 10 000 fazla islam askerini seferber etmistir ve böylece 50 000 ezidi mahsum zavali köylüyü hunharca katil etiler,bir kac tane köyü yerle bir etiler ve atese verdiler,ezidilerin baglari bostanlarini hayvanlarini talan etiler,bununla yetinmeyip sayilari 5000 bini gecen kadin yasli ve cocuklari beraberinde götürdüler ve öldürdüler.Yedinci ferman Cood adi feriq pasa ile tanimliyan Seyh Abdulah Alrtbeki 1710 da gerceklesmistir,her zaman ki gibi büyük bir fanatik islam askeri gücle ezidilerin üstüne gelmisler ve böylece sayilari 10 000 binlere varan ezidi insani öldürmüsler,ve her zaman ki gibi Sengal Lalish ve Cizreyi hedef bilmisler bazi tarihcilere göre o dönemde musulmanligi ezidilere zorlan daytilmis insanlarin sayilari 15 000 geciyor ezidilere zorlan musulmanlik dayatilmistir neticede onaylamislar.O zaman islama gecen ezidilere talan ve yagmalayan ezidilerin mal varliklarini islami kabul edenlere helal edilmistir ve dagitilmistir,kisi basi bir adet osmanli altini hediye edilmistir,o zam osmanli altini cok degerliydi,altinda öte bir adet surmeli koyu mavi ceket hediye edilmistir,o tarihten beri ezidiler mavi haram buluyorlar ve giymiyorlar.1789 Sekizinci ferman, jenosid,talan,soykirim,musul walisi Abd Albaqi Al Celili islam adi altinda Osmanlilar 11000 sifil zavali ezidiyi katil etmisler, ve gene büyük tahribatlar yaratmistilar,sayilari 1000 gecen ezidi cocuklarini carsi pazarinda satiliga cikarmistilar,faqa ve hocalar tarafinda gerceklesen büyük bir propaganda sistemi de bü yöndeydi,ezidilerin malivarligi,hayvanlari helal ilan edilmisti ve böylece cevre insanlarida askeri gücle birlikte ezidilere üstüne geliyorlardi,bunu artik tahmul etmiyen bir grup ezidi kahramani kendi aralarinda bir lobi kurup karsi savasmislar bu yigitler hata Musul waliyi Abd Albaqi ve kardesi Abd Alrahmani öldurdüler ve böylece Musul vilayeti ezidi kahramanlarin eline gecmisti.Osmalililarin baskenti Istanbul da islam ögrenciler tarfinda organizeli bir bicimde islam muftisi tanimliyan Muhamed Amin Al omeri önderliginde1848 büyük bir askeri destegilen,salawat ve Alah u Ek Ber esliginde ezidilerin köylerini bastilar,gene Sengal ve ezidilerin kutsal yeri Lalisa Nurani hedef tutular ve kürdistanda deysik yörelerinde yasiyan bir sürü ezidiyi katil etiler.Benim belirtigim toplu katilyamlardan sadece bazilarini yaza biliyorum bunlardan öte daha atmistan fazla yazilmiyan katilyam gerceklesmistir onlarida hepsini bir araya getirmek istiyorum fakat buna bir kitab gerekir.Ezidiler arasinda bilinen ve söylenen fermana mire kura Seyh Abd Alrahman Al celi 1850 kendisi kürt asili oldugunu da söyleniyor kendisi Sehxan köyünden Kwysiceq hewlere bagli bir köyünde geliyor,kendisi islam adi altinda savasanlarla koalisiyon kurup cok genis ve capli bir oparisiyon ezidiler üstünde gerceklestirmistiler,bu katilyamda ezidiler 15000 yakin insanlari kayb etiler.Mire kura kediside herzaman ki gibi Lalisa Nurani kader gelmistir ve orda ezidilerin reisi olarak bilinen Mir Ali beg rehin tutup bir daga götürdüler ve oldürdüler,bugüne kader o daga geliye Ali beg olarak söylenmektedir,bu dag hewlere yakindir,bu saldirida ezidiler acidan cok degerli kutsal kitablari yakmistilar ve bir sürü ezidi kutsal sembolerinide beraberinde götürdüler.1892 de firiq Omer pasa bir tele graf yazip ezidi ileri gelenlerini Musul kentinde bir toplanti hazirladiklarini ve ezidiler dawet edildigini yaziyor,ezidilerde 70 kisiden olusan bir heyet Musul yolunu tutuyor,sehir varir varmaz oranin faqalari din hocalari onlar ezidilerin yolunu izliyorlardi,daha Musula varmadan bir grup silahli islam askerleri heyeti cembere aliyor ve firiq omer pasaya getiriyorlar orda ezidilere sahdet dayatiliyor ve saf deyistirmelerini istiyorlar,ezidiler bunu kabul etmeyince bes kisiyi taslayip vahsica öldürüyorlar ve köylerine götürüyorlar,ve orda yasiyan köylülerini hepsini tutuklanip rehin tutular cevrede yasiyan binlerce ezidiyi gene katil etiler.Böyle katilyamlar ezidilerin hayatinda günümüze kader gelmistir malesef durumlar hicte deyismemistir. Saygilar Bave Rizgar