EK PROTOKOL GÖRÜŞMELERI BAŞLIYOR

Türkiye\'nin 3 ekimde AB\'yle tam üyelik müzakerelerine başlayabilmesi için imzalamak zorunda olduğu, Ankara Anlaşması\'nı 10 yeni üyeye uyarlayan protokole dair müzakereler bugün Belçikanın başkenti Brüksel\'de başlıyor.

Avrupa Komisyonu, Türkiye\'nin protokolü bir an önce imzalamasını ve 3 ekim öncesinde TBMMnin onaylamasını istiyor. Ankara ise anayasanın imkân vermediğini söyleyip buna karşı çıkıyor.

Türk heyetine Dışişleri Müsteşar yardımcısı Büyükelçi Ertuğrul Apakan başkanlık edecek. Türk heyetinde 1 Mart tezkeresi öncesi ABD ile müzakereleri yürüten Deniz Bölükbaşı da bulunuyor. Ankara ile Brüksel\'in protokole bakışlarındaki farkların fazlalığı ise belgenin potansiyel kriz kapasitesini artırıyor. Avrupa Komisyonu\'nun beklentileri, Türk heyetine başkanlık yapacak Apakan ve Bölükbaşı\'nın yetkililere ileteceği Türkiye\'nin çekinceleri şöyle:

Gereklilik: Avrupa Komisyonu, protokolün yeni üyelere uyarlanmasının gerekli olduğunu vurguluyor. Ankara bugüne dek sadece dokuz üyeye uyarladığı protokole dair madem gereklilik sadece 10 yeni üyeye değil, geri kalan 16 üyeyi de kapsayacak şekilde düzenleyelim\' mesajı verecek. Komisyon buna yetkisini aşacağı gerekçesiyle karşı çıkıyor.

Paraf: Avrupa Birliği, söz konusu anlaşmanın hemen geçerli olmasını sağlayacak şekilde Türkiye tarafından paraflanmasını istiyor. Ankara ise bunun mümkün olmadığını belirterek, ikili bir anlaşma niteliğinde olan uluslararası belgenin imza sürecinin Anayasa\'ya göre yapılması gerektiğini iletiyor.

Onay: Avrupa Birliği, Ankara\'nın uyum protokolünü hemen imzalaması ve TBMM tatile girmeden onaylanmasını istiyor. Ankara, anlaşmanın imzalanmasının ardından, Meclis onayından geçme süresinin TBMM\'nin yetkisinde olduğunu belirtip, \'bu sürece ipotek konulamaz\' diyor.

Şerh: Ankara, Türkiye\'nin belgeye imza koymasının Kıbrıs Cumhuriyeti\'ni tanıma anlamına gelmeyeceğine ilişkin bir şerh koymaya hazırlanıyor. Ancak bu şerhin nasıl olacağı ve anlaşmanın içine mi yoksa ayrı bir hükümet deklarasyonuyla mı yapılacağını tartışıyor.
Komisyon ayrıca protokolün imzasıyla Türk limanlarının Rum gemilerine açılmasını gündeme getiriyor. Türkiye ise bunu kabul edilemez buluyor.