Baker-Hamilton Raporu, Kürt Diplomasisinin Yenilgisidır.

 Baker-Hamilton raporunun yayınlanmasınıdan sonra, Kurdistan’ ın Güneyinde, Kurdistan bölge başkanı olmak üzerer çeşitli Kürt yetkililer, Baker-Hamilton raporuna ilişkin tepkilerine dile getirdiler. Rapor Kurdistan basınında olduğu kadar, uluslarlarası alanda da yoğun bir ilgi ile karşılandı. Raporun lehinde-aleyhinde görüş ve düşünceler yoğun bir şekilde tartışıldı.  Bu tartışma hengamesi içersinde iki nokta benim dikkatimi çekti. Birincisi Türk devleti ve Basın basın Dünyasının ölüm sessizliği, ikincisi ise Bağdat’ ta bulunan Federal Irak devlet başkanı Mam Celal, Kurdistan ittifakı ve Kurdistan’ da ise Kurdistan Parlamentosu, Kurdistan Bölge Başkanının duruş ve tavırlarıdır. Benim dikkatımı çeken diğer bir noktada, Kurdistanın Güneyinde On Milyonlarca Dolar ihale alan, her devrin, özellikle derin devletin adamı ve The New Anatolian Gazetesinin Sahibi İlnur Çevik’ın Baker-Hamilton raporunu büyük bir memnuniyetle karşılamasıdır. İlnur Çevik, New Anatolia’ da yazmış olduğu makalede, Irak Çalışma Grubunun yayınladığı raporu selamlayarak, Irak’ ın gerçeği ile örtüştüğünü, Irak sorunlarına bu raporun belirtiği yol ve yöntemlerin çözüm olacağını, Kerkuk Refarandumun ertelenmesi, Petrol Bağdat’ a ve güçlü merkezi bir yapılanmanın oluşturulmasını....vs sıralayarak, Amerikan başkanı Bush’ ın raporu dikkate almaması durumunda büyük bir hata yapacağını belirtiyor. Kurdistan’ ın Güneyinde başta Hewlêr havaalanı olmak üzere, stratejik öneme sahip yerlerin ihalesini alan, milyonlarca dolarları cebine koyan İlnur Çevik, ABD Başkanı Bush’a öğüt verme hızını kesmeyerek Kürt’ lere de akıllarını başlarına alarak Baker- Hamilton raporunu desteklemelerini tavsiye ederek şunları belirtiyor’’ Kürtler her zaman Irak’ ın birliğ için çaba sarfedeceklerini, Irak’ ta ulusal barış için çalışacaklarını dile getiriyorlar, Baker- Hamilton raporu bu konuda ne kadar samimi oldukları, hangi niyet ve arzular taşıdıklarının ortaya çıkması için iyi bir denemedir’’ Baker, Hamilton display Iraq's realities in report-Ilnur Cevik-*1Habur gümrük kapısından Hemrin dağına kadar çok rahat biçimde ihalelere giren ve girdiği ihaleleri çok rahat bir şekilde alan İlnur Çevik Kürtlerin ne kadar samimi olduklarını belirtmeleri için çağrı yapıyor. Sadece çağrı mı yapıyor, sanki Büyükyanıt- Erdoğan’ ın Kurdistan’ ın güneyindeki özel temsilcisi edası ile talimat veriyor.  İlnur Çevik’ i anlıyorum, Hewlêr’ den Kesnezana’a kadar ‘’Çevikler’’ şirketi adı altında dev bir alana yayılıp köşeyi dönmüşse de birinci görevi T.C’ nin çıkarlarını koruyup savunmaktır.... ABD'nin eski kongre üyelerinden Lee Hamilton ve eski dışişleri bakanlarından James Baker'ın başkanlığını yaptığı Irak çalışma grubunun raporları kamuoyuna açıklanmadan önce, yani raporların hazırlandığı süreçte, komisyon üyelerinin Bağdat’ta başta Mam Celal olmak üzere Kürt temsilcileri ile görüştükleri ve Kurdistan Bölge başkanı Kek Mesud’ ında gelişmelerden haberdar olduğu, Irak Çalışma grubunun böyle bir çalışma içersinde olduğu tüm taraflar tarafından bilindiği ifade ediliyor. Kurdistan ittifakından adının açıklanasını istemeyen bir milletvekili, Kurdistan’ ın güneyinde yayınlanan bağımsız Awêne gazetesine telefonla verdiği bilgide’’ Baker raporu, Kürt diplomasisinin yenilgisidir. Rapor hazırlandığı süreçte Kürt yetkili sorumluları ve Kurdistan Hükümeti temsilcisi, Raporu hazırlayan komisyonla dialog içersinde olmaları gerekirdi’’ Washington Kürt Enstitüsü Başkanı Dr. Necmettin Kerim’ de Kürt diplomasinin şimdiye sistemli ve planlı bir şekilde yapılmadığı,  şahsi temellerde sürdürüldüğünü belirtiyor-*2 Baker-Hamilton raporu, Kürtlerin sistemli planlı bir stratejik diplomatik kurumlara sahip olmadığı yada çok zayif ve yetersiz olduğu gerçeğini ortaya çıkarmıştır.  Duhok, Hewlêr yada Süleymaniye’ de bir köye yol, okul yada herhangi bir hizmet götürüldüğünde, Köylüler defalarca televizyona çıkarılıp ‘’Kurdistan hükümetine, Kurdistan bölgesine, Başbakanına, devletbaşkanına bize yaptıkları iyilik için teşekür ediyoruz’’ şeklinde minnet ettiriyorlar. Bu uygulama şehit yakınları ve çocukları içinde geçerlidir. Kurdistan’ ın güneyinde hükümet, yetkili kurum-kuruluşlari, hükümet görevlileri, güçlendirme ve Irak’ ı yeniden inşaa etme enerjilerini Baker-Hamilton raporuna çevirip, ona göre diplomatik faaliyetler organize  etmeleri gerekir. Bağdat’ taki Kürt yetkililer ile Kurdistan hükümeti, bütün sorumlulukları Baker-Hamilton’a yükleyerek kendi sorumluluklarından kaçamazlar, kendi sorumluluklarını da ifade etmeleri, izledikleri yanlış politikları bertaraf etmeleri için, yeni bir strateji oluşturmaları gerekir. Kürt ve Arap’lar arasındaki çelişki ve çatışmaların önümüzdeki süreçte ortaya çıkması ihtimal dışı değildir. Kerkuk, Kürt ve Araplar arasında çatışmanın ilk kıvılcımları olacaktır. Kerkuk ve diğer işgal altındaki diğer bölgelerinin kaderinin belirlenmesinde 140. madde belirleyici durumda değildır. Irak anayasının  53. maddesinde Kerkuk sorunun taraflar arasında bir çözüme ulaşmaması durumunda, sorunun uluslararası platformlarda çözülmesi gibi bir ibare vardır. Bu maddenin gözardı edilmemesi gerekir. Kerkuk sorunun 2007 yılı sonuna kadar çözülmemesi durumdan, uluslarrası platformların devreye girmesi büyük ihtimalle Kürtlerin aleyhine dönüşme riskinin ortaya çıkması demektir. Her ne kadar federal Irak anayasının 140. maddesinin uygulnamsı için komisyonlar kurulup teorik olarak 200 milyon dolarlık bir bütçe oluşturulmuşsada, şimdiye kadar bu yönde somut adımlar atılmış değildir. Bağdat hükümetlerinin 140. maddeyi uygulama yolunda sorunlar çıkarmasının temelinde 53. madde vardır. Kerkuk sorunu konusunda oyalayıcı politiklar izlenilerek, 2007 yılının sonunda yapılacak olan referandumun ertelenilmesi ve Irak anayasının 53. maddesi devreye sokulmak istenilmıştır. Kürt politik liderlerin Kerkuk ve diğer bölgeler konusundaki  sokaklara hitap etme alışkanlıklarını bir yana bırakıp, somut ve sonuç alıcı adımlar atmalıdırlar. Sonuç itibarı ile Baker-Hamilton raporunun Bush yönetimi tarafından uygulanmasada dikkate alınma ihtimalı vardır. ABD’ nin yeni Irak politikalarının ortaya çıkarılması ve yeni bir uygulamanın başlatılması için, ABD Irak büyük elçisi Halilzad, Pentagon ve dışişleri bakanlığının hazırladığı tahmin edilen raporların, Bush yönetimi tarafından incelenildikten sonra belirlenecektır. Güney Kurdistan yönetimi Baker-Hamilton raporunu gözardı edemez. Diplomatik alandaki açmazları, Kurdistan parlamentosuna bağlı uzman kişilerden oluşmuş bir komisyonla aşmak zorundırlar. Gerek YNK ve gerekse PDK dış ülkelerde, benim adamım olsun şeklindeki dar görüşlü, ben efendimci politikalarını terk etmelidirler.  Bir çok alanda Kurdistan hükümeti temsilcileri olarak atananların yetkin kişilerden ziyade şu veya bu kişiye bağlı ‘’sadık’’ kişilerden oluşmaktadır. Birleşik dış ulusal politikalar bu şekilde oluşturulamaz. Uluslararası arenada Kurdistan hükümetinin temsilciliğini yapacak kişilerin alanlarında yetkinleşmiş kişilerden seçilmesi gerekir. Baker-Hamilton ve  benzeri plan-oyunları boşa çıkarak güç ve imkan vardır. Bu imkan ve güç, Kürt halkı ve onun birleşik gücüdür. Baker-Hamilton raporunun getireceği sonuçlar telefon görüşmeleriyle giderilemez. *1.Medya gazetesi sayı: 269*2. Awêne gazetesi sayı:48rojhatbadiki@hotmail.com