Avrupa ve Türkiye orta yolu bulabilir mi?

Osmanlı İmparatorluğu'nun çöküşünden bu yana hep el yakıcı olagelen Kürt sorunu bugün yeni bir boyut kazandı. Bu yetim halk savaş içerisindeki Irak'ta bir devlet kurmayı hayal ediyor. Tabii Türkiye bunu kabullenemez. Nitekim sınıra 100 bin kişilik bir güç konuşlandırdı ve hava bombardımanlarını artırdı. ABD Ankara'yı yatıştırmaya çalışıyor. Avrupa diplomasisi de kulislerde hareketsiz kalmıyor, zira gerilim yüksek.Peki ya Türkiye AB üyesi olsaydı? Bu ülkenin üyeliğine karşı çıkanlar genişlemeyi engellemek için ya İslamcılığı ya da coğrafi gerçekleri öne sürüyor. Hemen yarın kapanmayacak olan Kürt sorunu da bu çevrelerin kullanabileceği bir diğer sav. Türkiye AB üyesi olsaydı, Brüksel kendisini Ortadoğu barut fıçısının göbeğinde ve Suriye, Irak ve İran'a doğrudan komşu olarak bulacaktı. Bu soğuk terler döktüren bir ufuk... Kürt sorunu Bask milliyetçileri, Korsika ve hatta Kuzey İrlanda milliyetçilerinin tümünün isteklerinden daha hassas... 1980'lerden Kürt lideri Öcalan'ın tutuklandığı 1999'a kadar Kürt sorunu Türkiye'de binlerce kişinin yaşamına mal oldu. AB, bölücü PKK'yı terörist bir kuruluş olarak kabul etmekle doğru yaptı. Bu örgüt bitmek bilmeyen bir şiddet uyguluyor. Çok sayıda Kürt, ya şiddetten kaçmak ya da tersine bu örgütü çeşitli kaçakçılık yollarıyla finanse etmek üzere, Sen ya da Ren nehirlerinin kıyılarında yaşıyor. Bu Kürtlerin hepsi militan olmasa da, çoğu yüreklerinde Ankara'ya yer vermez. İşte Türk yöneticileri sürekli bu konuda eleştiride bulunuyor. Başbakan Erdoğan, Avrupa ülkelerini eylemcileri sınır dışı etmemekle suçladı. Erdoğan Avrupalı diplomatların 'samimiyeti'ni eleştirdi. 27 AB üyesi Türkiye'nin üyeliği için Ermeni soykırımını önkoşul olarak ileri sürmüyor. Bu ihtiyat anlaşma sağlamanın ne denli güç olduğunu da gösteriyor. Geçmişte kalmış konularda bile bu böyle. Dolayısıyla Kürt sorununun çözülmesi konusunda neler olabileceğini tahayyül edin. Bu konuda Brüksel'le Ankara'nın ortak tutum arayışı imkânsızlığı ortaya çıkarır. Peki Avrupa'nın diyalog geleneğiyle Türkiye'nin silaha meyli arasında nasıl bir orta yol bulunacak? AB bir 'barış mekanizması' olsa da, bugüne dek silah bıraktırmayı başardığı görülmedi. (Başyazı, 3 Kasım 2007)