ABD, Irak ve Kürdler

   Eski iki blok içinde dondurulan dünyanın en büyük kurbanı ülkesi 4 sömürgeci devlet tarafından parçalanan Kürdistan halkı oldu... Dünyanın iki sistem ve daha sonra iki askeri bloka ayrışmasına baĝlı olarak Kürdistanı işgal eden devletler ya bu yada diĝer blokta yer aldılar..Tüm bu süreç boyunca Kürd milleti zarar gördü... Tüm bu süreç Ekim Devriminden Berlin duvarının yıkılması sürecine kadar Kürd soykırımı süreci oldu...Tüm bu süreç boyunca herkes kendi siyasal, ekonomik ve askeri çıkarları için Kürdistanı işgal eden ülkeleri destekledi..SSCB yıkıldıktan sonra Amerika dünyada tek bir super güç olarak kaldı ve dünyayı kendi emperyal çıkarları doĝrultusunda yeniden şekillendirmek istedi..Genel olarak dondurulmuş dünyanın ve özel olarak Ortadoĝunun şu veya bu oranda deĝişikliĝe uĝratılması herkesten önce Kürdlerin çıkarınaydı..Amerika 1991 yılında Kuveyt’in işgali meselesinde Irak devletiyle savaşa girdiĝi zaman Kürdler Büyük Raperinle sürece dahil oldular ve Kürd baharını ortaya çıkardılar..Amerika 2003 yılında Saddam’ın kanlı rejimini yıktıĝı zaman Kürdler uluslararası arenada siyasal aktör olarak kendilerini gösterdiler..Ama, Kürdler siyasal aktör olarak ortaya çıkmalarına raĝmen, Kürdlerin kendi baĝımsız devletini oluşturma hakkı bölgesel ve uluslararası güçlerin çıkarlarına denk düşmüyordu..Kürd halkının %98‘inden fazlası baĝımsız Kürdistan’dan yana tavır takınmasına raĝmen, Kürdler Amerika’nında dayatmasıyla Irak çerçevesinde kalmaya mahkum edildi..Kürdler bu süreçte denetimi altında bulundurduĝu Kürdistan topraklarında federal bir yapıyı oluşturma, Peşmerge güçlerini Kürdistan savunma güçleri olarak koruma, Kürdistan yeraltı ve yerüstü kaynaklarını denetim altına alma, Kürdistan iki idaresini birleştirerek tek Parlamento, tek Hükümet, tek Başkan ve tek ordu olayını inşa etmek istedi...Ayrıca bu süreçte Kürdler Kerkük’ünde içinde bulunduĝu Kürdistan topraklarının yasal bir zeminde Anavatan Kürdistan’a geri dönmesi için çaba içine girdiler.Kürdler için mecburi birlik dönemi olan bu sureçte, Kürdler büyük adımlar atabildiler... Ama, hâlâ Kerkük gibi hayati önemde olan sorunlarda yasal zeminde hiç bir pratik şey yapılmış degildir..Bu açmazların ve mecburi birliĝin esas sorumlusu Amerikadır.Amerika, Saddam’ın kanlı rejimini yıktıĝı zaman kendisine raĝmen, büyük bir devrim yaptı. Binlerce yıl köle olan iki yapılanmanın, Kürdlerin ve Şiilerin özgürleşmesini saĝladı..Ama, Amerika Saddamsız birbirlerine tarihsel düşman olan, zorla ve terör ile bir arada tutulan 3 yapılanmayi „demokratik“ bir ortamda aynı arada tutarak Ortadoĝu’ya örnek bir ülke ortaya çıkarmak istedi..Bunun için ise Amerika Baĝdat Merkezi iktidarı güçlendirmek istedi...Amerika’nın sayesinde iktidara taşınan Şiiler, iktidar olanaklarını da kullanarak Sünnilere karşı terör uygulamaya başladı... Amerika yüzünden 100 yılık iktidarını kaybeden Sünniler hem Amerika’ya ve hemde Kürdlere ve hemde Şiilere terör uygulama başladılar.Irak’ta Amerika’nın başarısızlıĝı üzerine geleceklerine bina eden bir dizi bölgesel güç ya doĝrudan yada dolaylı olarak Irak’taki kaosu derinleştirmeye başladılar...Sonuç olarak ABD, 3 yıl boyunca binlerce askerini kaybetmesine raĝmen Baĝdat’taki yeşil zon ve havalimani hariç 144 bin askeriyle hedeflediklerini başaramadı...Irak’taki bu kaos ortamı Amerika iç siyasetine yansıyarak, Cumhuriyetçilerin Kongredeki çoĝunluĝu Demokratlara geçti.Daha önce yapılan kamuoyu yoklamaları da bu gelişmenin ön sinyallerini veriyordu..Bundan dolayi Cumhuriyetçiler ve Demokratların katılımıyla eski ABD Dışişler Bakanı James Baker ve Lee Hamilton başkanlıĝında Irak Araştırma Grubu kuruldu...Irak’taki iç savaşın derinleşmesine baĝlı olarak, Amerika’da yükselen büyük oranda tek sesliliĝin yerine aynı anda birlikte konuşan ve anlaşılması zor boĝuk sesler yükselmeye başladı.Irak’a ilişkin bazıları, Go Big (valizleri toplayalım), bazıları ise Go Long(daha fazla kalmaya hazırlanalım) bazılarıda Go Home ( Eve don)demeye başladılar.(M.Dowd)Henry Kissenger bu savaşın en ateşli taraftarlarından biri olmasına raĝmen A planında vazgeçmiş, „konfederal sistemi“ öneriyor ve askeri bir başarının ufukta görülmediĝini söylüyor.Irak savaşını mimarlarından olan „Karanlıklar prensi“ diye adlandırılan Perle savaşın yanlış oldûgunu söylüyor.Irak savaşına karşı olan ve Irak’a asker gönderilmesine tavır alan general Antony Zinni, şimdi daha fazla asker gönderilmesini istiyor..Amerikan askerlerinin kademeli olarak bölgeden çıkması için bir çok öneri ortada dolaşıyor.. Bazıları Irak’ın 3 yapılanmaya bölünmesinden yana tutum geliştirirken, bazıları ise eski politikalardan Israr ederek merkezi güçlendirmek istiyorlar... Bazılarıda „Irak bataklıĝından çıkmak için Suriye ve Iranı sürece katmak“ istiyorlar... Geçenlerde Henry Kissenger bir yazısında siyasetin 3 bileşkeninden söz ediyordu: Birincisi; genen durum tespiti, ikincisi; stratejik amacı tespit etmek ve üçüncüsü ise uygulamadır..James Baker başkanlıĝında Irak’taki durumu tespit etmek için bir komisyon oluşturuldu... Bu komisyonun önerileri ABD Başkanı ve çevresince hangi ölçülerde dikkate alınacaĝı hâlâ bilinmemektedir. 6 Aralıkta açıklanacak bu raporda hangi çözüm önerileri var hâlâ net olarak bilinmemektedir.. Kamuoyuna yansıdıĝı kadarıyla Iran ve Suriye devletlerini sürece katmak konusunda bir öneride var.. Zaten James Baker bu iki ülkenin yetkilileriyle görüştü... Amerikanın yeni Savunma Bakanı Gates de bu komisyonun üyesi... En azında kamuoyu önünde ve resmiyette Bush, Rice ve Cheney üçlüsü Iran ve Suriye devletlerini sürece katmaya karşılar... Ama, Mam Celal’ın son Iran ziyareti ve imzladıĝı bir çok antlaşma Amerikan siyasetinden baĝımsız ve Amerikalıların bilgisi dışında olmasını düşünmek çok zor.James Baker önderliĝindeki komisyonun raporunda Irak’ın 3 yapılanması arasında gevşek bir federal yapı önerisinin olduĝu söylentiside var.. Ama, James Baker ve komisyonun diĝer üyeleri araştırma için Baĝdat’ta giderken Kürdistan’a gitmediler ve Kürdistan yetkililerinin bilgisine baş vurmadılar.Son dönemlerde bir çok Iraklı Arabın Ürdüne gitmeleri, Bush ve Maliki görüşmelerinin Kürdlerin dışında olması Kürd çevrelerini kaygılandırıyor.. Ez azında Dr. Mahmud Osman’ın açıklamaları bu yöndedir... Önümüzdeki pazartesi Abduleziz El Hekim Beyaz Saray’da Bush ile görüşecek.... Ocak ayında ise Sünni Araplardan olan Irak Parlamentosu Başkanı Amerika gidip Bush ile görüşecek..Ayrıca Amerika belli bir dönemden beri eski Baasçılarında içinde olduĝu „direniş“ cevreleriyle görüşmektedir..Amerika, Irak üzerine çok ciddi bir şekilde düşünmektedir...Ister bazılarının dediĝi gibi Amerika’nın Irak politikalarında taktiksel yada stratejik deĝişmeler olsun, yapılacak tüm deĝişmeler olumlu yada olumsuz Kürdleri etkileyecektir..Onun için Kürdlerin var olan süreci ciddi bir şekilde gözlemlemesi ve sürecin aktörlerinin niyet ve planlarını bilmesi gerekir..Yeni polikaları tespit etmek için saĝlıklı veriler şarttır..Bugün Irak içinde Kürdler ve Araplar arasında çok ciddi problemler yaşanmaktadır. Bundan dolayı Kürdistan Başkanı Kek Mesud Başkanlıĝında büyük bir Kürd delegasyonu Baĝdat’tır.Kürdistan’a ayrılması gereken bütçe %17 iken %13‘e düşürülüyor... Kerkük Meselesinde gereken adımları atmak için söz konusu 200 milyon dolar komisyona teslim edilmiyor.... Kürdistan’da yeni bulunan ve çıkarılan petrollere ilişkin Anayasa maddesi ayaklar altına alınıyor...Kürdler büyük sürprizlerle karşılaşmak istemiyorlar, hayallerini ve istemlerini maddileşmiş veri olarak sunmasınlar, hem Irakı, hem bölgeyi ve hemde uluslararası durumu iyi tahlil etmeliler....Çünkü çok hassas bir önemden geçiyoruz..03.12.06