AB Irak'a operasyonu onaylamaz

PKK ve Kerkük bağlamında Ankara’nın Irak politikasını değerlendiren Alman Bilim ve Politika Vakfı’ndan Türkiye uzmanı Dr. Heinz Kramer, “Avrupa, Türkiye’yi Irak siyaseti konusunda ve PKK’ya karşı mücadelesinde destekliyor, ancak kullandığı yöntemleri kabul etmiyor,” diyor.Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin yapacağı gizli oturumun konusunu  Irak oluşturuyor. Oturumda konuşulacak konular, 10 yıl süre ile gizli tutulacak. Ancak, kulislerden sızan bilgilere göre, oturumda, Irak’ta yaşanan gelişmeler ışığında, ülkenin toprak bütünlüğü, bağımsız bir Kürt devletinin kurulma olasılığı ve Kuzey Irak’da faaliyet gösteren PKK’ya karşı mücadele ele alınacak.  Türkiye’nin Irak’a sınır ötesi askeri operasyon düzenleme kararı alıp almayacağı ise gündemin en çok merak edilen maddesini oluşturuyor. Merkezi Berlin’de bulunan Alman Bilim ve Politika Vakfı Türkiye uzmanı Dr. Heinz Kramer, Türkiye’nin Irak politikası ve Avrupa’nın tutumuna ilişkin olarak Jülide Mollaoğlu’nun sorularını yanıtladı. DW: Türkiye, Irak’ın toprak bütünlüğü konusunda çok hassas davranıyor. Bu çerçevede, Avrupa ile Türkiye’nin politikası nasıl benzerlikler veya ayrılıklar taşıyor? Kramer: Avrupa Birliği’nin, bu konuya ilişkin olarak ortada gerçek bir politikası bulunmuyor, şunu yapardı veya yapmazdı demek zor. Ancak, Avrupa, siyasi boyutta, Türk hükümeti gibi, Irak’ın toprak bütünlüğünü ve bunun devamını istiyor; federal düzeyde veya başka bir yapıda. Avrupa Birliği, Irak’ın parçalanmasına karşı. Veya ABD’den bazı siyasetçilerin önerdiği gibi, Irak’ın bölünmesine yol açacak politikaların izlenmesine karşı çıkıyor. Burada, Türkiye’nin siyaseti ile çelişen bir nokta bulunmuyor.  Avrupa, Türkiye’nin PKK ile mücadelesini destekliyor mu? Avrupa Birliği ve üye ülkeler, Türkiye’nin Kürtlere ilişkin politikasını ve PKK’ya karşı mücadeleyi tamamen destekliyor. Ancak, şöyle bir farklılık bulunuyor: Avrupa, Türkiye’nin askeri operasyonlarını, geçtiğimiz yıllarda defalarca tekrarlanan PKK’ya karşı yürütülen askeri harekatları, terörizme karşı girişilen mücadele için uygun ve etkin bir yöntem olarak görmüyor. Bu eleştirilerin yanı sıra, Türkiye PKK’ya karşı mücadelesinde destekleniyor. Zira PKK terör örgütleri listesinde yer alıyor. Almanya’da, PKK’nın önde gelen bazı isimleri gözaltına alındı. Geçtiğimiz günlerde de, yine yönetim kadrosundan bir kişinin davası sonuçlandı; terör örgütüne üye olduğu gerekçesiyle hapis cezasına çarptırıldı. Kısaca şu söylenebilir, Avrupa Türkiye’yi destekliyor, ancak terörizme karşı kullandığı yöntemleri kabul etmiyor. Türkiye’nin sınır ötesi operasyon, Irak’a askeri harekat düzenlemesi durumunda Avrupa’nın tepkisi nasıl olur?  Eleştirel. Avrupa Birliği’nin bu konuda kendine ait bir politikası yok, dolayısıyla Türkiye’nin tutumunu karşılaştırabilecekleri, içeriğe ilişkin fikrinin olmadığı söylenebilir. Ama, Avrupa Birliği, Türkiye’den tüm bu sorunların çözümünde, diplomatik yolların kullanmasını, askeri açıdan geri planda kalmasını bekliyor. Bu şu anlama geliyor: Meclisin, hükümete Irak’a askeri operasyon düzenlemesi için yeşil ışık yakması veya yetki vermesi durumunda, karar Avrupa’da tepkiyle karşılanacaktır.   Ankara'nın Irak baskısında son adım Son dönemde Irak sınırına askeri yığınak yapmaya başlayan Türk ordusunun sınır ötesi operasyon düzenleme ihtimali tartışılırken, TBMM gizli oturum yapacak. Gündem ise Irak. Meclis, sadece ülke açısından stratejik öneme sahip konularda gizli oturum yapıyor. Ankara’nın son birkaç aydır Irak’a yönelik izlediği ‘kontrollü baskı politikasının’ son adımı bugün Türkiye Büyük Meclisi’nde yapılacak bir toplantı ile atılacak. Meclis, Irak’ı görüşmek üzere akşam saatlerinde gizli oturum yapacak. Türkiye’de, normalde tüm oturumları kamuoyuna açık gerçekleştiren Meclis, sadece ülke açısından stratejik öneme sahip konularda gizli oturum yapıyor. Türkiye Büyük Millet Meclisi, son dört yıl içinde, Irak’ı konuşmak üzere tam beş kez gizli oturumla toplandı. Bu rakam bile, Irak’ın Türkiye için, en önemli stratejik sorun haline geldiğini, açık şekilde ortaya koyuyor.  Bildik konular ve görüşler Peki, Meclis oturmunda neler konuşulacak? Bu akşamki toplantıdan aslında çok da somut bir karar çıkması beklenmiyor. Tahmin edilen, gerek iktidardaki Adalet ve Kalkınma Partisi’nin, gerekse diğer muhalefet partilerinin, toplantı boyunca yine ‘bildik politikalarını’ tekrarlayacak olmaları. Bu çerçevede toplantıda, tartışılacak konular, Irak’ın toprak bütünlüğünün ve ulusal birliğinin korunup korunamayacağı, Irak’ta yaşanan gelişmelerin, bağımsız bir Kürt devleti kurulmasına varıp varmayacağı, Irak’ın petrol zengini kenti Kerkük’ün geleceği ve en önemlisi de, Kuzey Irak’taki PKK varlığının nasıl tasfiye edileceği olacak.  Gerek Türk kamuoyunda, gerekse tüm dünyada merak edilen konu ise bu gizli oturumun ardından, Türkiye’nin Irak’a sınır ötesi askeri operasyon yapma kararı alıp almayacağı. CHP destek vermişti Ana muhalefetteki Cumhuriyet Halk Partisi daha önce, hükümetin istemesi halinde, sınırötesi operasyon için yetki sağlanmasına Meclis’te evet oyu vereceklerini açıklamıştı. Ana muhalefetin bu çıkışı da, sınır ötesi operasyon olasılığını yükselten bir gelişme olarak kabul edilmişti. Türkiye’nin Irak sınırına son dönemde askeri yığınak yapması ise tüm dünyada “Türk ordusu Irak’a girecek mi?” endişesinin yayılmasına neden oldu. Yine de Irak’a yönelik baskıyı açıklamalar yoluyla artıran Türk hükümeti, hala bu konuda adım atıp atmayacağı yolunda açık bir sinyal vermedi. Türk hükümetinin bu çekingenliğinin asıl nedeni ise, Washington yönetiminin böyle bir operasyona ‘kesinlikle karşı’ çıkması. ABD'yi ikna çabası Hükümet, rotasını önümüzdeki günlerde Amerika Birleşik Devletleri’ne çevirecek ve Ankara’dan Washington’a yönelik hayli yoğun bir seyahat trafiği yaşanacak. Önce Milli Savunma Bakanı Vecdi Gönül, ardından da Dışişleri Bakanı Abdullah Gül ve Genelkurmay Başkanı Yaşar Büyükanıt Washington’u ziyaret edecek. Meclis’te bu akşam gerçekleşecek gizli oturum da, Washington’u ikna çabaları başlamadan önce, dünya kamuoyuna Türk hükümetinin Irak konsunda tüm Türkiye’nin desteğini aldığını göstermeyi amaçlıyor. DW