1948 Israil- Arap savaşında Baĝdat ve Musul nüfusundan fazla Kürd öldü

  1948 Israil- Arap savaşında Baĝdat ve Musul nufüsündan fazla Kürd öldü Ben bugün Xebat gazetesini okurken Şerko Hebîb’in deĝerli Kürd tarihçisi Dr. Kemal Mazhar ile yaptıĝı söyleşi dikkatimi çekti..Dr. Kemal Mazhar saĝlık sorunlarından dolayi Londra’da bulunuyor ve söyleşi de orada yapılmıştır.Ben Dr. Kemal Mazhar’ın Kürdistan tarihine ilişkin yazdıĝı eserleri hep zevkle ve hiç sıkılmadan okudum.... Bazı tarihçilerin eserlerinin bir kaç sayfasını okuduktan sonra bıraktıĝımı hatırlıyorum.Ama, Dr. Kemal farklı.... Dr. Kemal Mazhar bir anlamda Kürdlerin „resmi“ tarihçisi... Güney Kürdistan’da ve hatta Kürdistan çapında o kendi dalında tam bir otorite... Bu de fakto durum ister istemez yeni gelen ve başka bir vizyonu getirmek isteyen çevrelerin tepkisini çekiyor. Bazılarına göre SSCB yıkıldı, ama Kemal Mazhar hep dip dik ayakta..Son dönemlerde Kemal Mazhar’a yönelik eleştiriler alabiliĝine artmış durumdadır.. Her halde yeni gelenler „Pirlerine“ saldırarak kendilerine bir yol açmak istiyorlar.Dr. Kemal Mazhar’ın röportajı çok uzun olduĝundan dolayi çevirmeyeceĝim. Ama, röportajda kendime göre önemli bulduĝum bazı hususları özet olarak vermeye çalışacaĝım...Niçin şimdiye kadar Kürdistan’a geri dönmediĝine ilişkin soruya Dr. Kemal Mazhar’ın verdiĝi cevap:

1. Ben yaşamım boyunca kendimi hiç kimseye göre daha fazla Kürd yurtseveri olarak ve hiç kimseyi de kendimden fazla Kürd yurtseveri olarak görmedim.
2. Bugüne kadar Kürdistan’a geri dönmeyişimin nedenlerinden biri kitaplıĝım Baĝdat’tadır.
3. Baĝdat’ta bir evim var. Eĝer Kürdistan’a gidersem el koyarlar.
4. Kürdler arasındaki „Xwekujî“ savaşı sırasında Suleymaniye’ye girseydim bir kısım Kürdleri, Hewlêr’e gitseydim başka bir kesimi rahatsız edecektim.. Bu sonuncusu esas nedendi.. Hiç bir Kürdü kırmak istemem...
5. Şimdi ise „Kerkük Tarihi“nin ikinci cildini yazıyorum.

„Kerkük Tarihi“nin ikinci cildinin gecikip gecikmemesi meselesinde ise Dr. Kemal saĝlık sorunlarından dolayi gecikti, bir yada iki ay içinde tamamlayacaĝını soyluyor.Yine bir soru üzerine Dr. Kemal:

• „Kerkük Tarihi“nin ikinci cildinden sonra SSCB’nin yıkılışının nedenleri üzerine bir çalışmam var.. Yıllarca orada kaldım, elimde belgeler var, Rusçabiliyorum vs..
• Ayrıca açık sözlü, Kürd yurtseveri Kek Fuad Arif’ın „Anılarının“ ikinci cildine önsöz yazıyorum.... Birinci cildine daha önce ön söz yazmıştım.

Kerkük’ün dışında Kürdistan’ın bir çok bölgesi, Xanîqîn, Bedre, Şengar vb...zaptedilmiştir. Neden siz en çok Kerkük üzerine ısrar ediyorsunuz yönündeki soruyu Dr. Kemal Mazhar şöyle cevaplıyor:Kerkük çok geniş bir bölgedir. Arap şövenistlerinin propagandasını yaptıkları gibi Kürdler Kerkük’ü petrolünden dolayi istemiyorlar. Petrolunu istemiyoruz. Kerkük, Kürdistan topraĝıdır. Kürdlerin gözü hiç kimsenin topraĝında olmadı. Başkalarının gözü Kürd topraklarında oldu. Kürdistan’ın diĝer bölgeleride benim için önemlidir. Inanın bana Xaniqîn benim için çok deĝerlidir ve benim için onun özel bir önemi var. Bundan dolayi, Xaniqîn Üniversitesi kurulduĝu zaman bu yaşım ve saĝlık sorunlarıma raĝmen Dr. Nesrin Fexrî ve Dr. Abdulrahman Mela Maruf ile birlikte ayda iki defa Baĝdat’tan Xaniqîn’e Üniversite’de ders vermek için gidiyorduk. Öĝrencilerim hepsi temiz ve Kürd yurtseveri olan Xaniqîn ve Kifrîliydir. Onları hiç bir zaman unutamam.Kürdistan siyasi önderliĝi her zaman Kerkük’ün kardeşlik şehri olduĝunu ve Kerkük’ün bir Kürdistan şehri olduĝunu söyluyor. Bir çok Arap ırkçısı Kürdistan’ın sınırlarının nereye kadar vardıĝını sörüyor.. Size göre Kürdistan sınırları nereye kadar dayanıyor ve referandum hakkında düşünceniz ne?Dr. Kemal Mazhar: Sınırlar için güzel bir söylem var: Güneyden Kuzeye deveyi bırakacaksın devenin artık yürümeyeceĝi ve duracaĝı yer ile, hurmanın yetişmediĝi yer Kürdistan sınırlarıdır, diyorReferandum için ise Dr. Kemal: ne yazık ki şimdiye kadar biz Kürdler ülkemizin bazı bölgelerinden vazgeçtik. Kerkük, Xaniqîn ve Şengar gibi önemli yerleşim yerlerinden zorla çıkartılan Awareler geri dönerlerse, saĝlık bir referandum yapılırsa Kürdler kazanır. Milletler Cemiyetinin ve 1957 Irak devletinin yaptıĝı sayımlara göre Kerkük ve çevresinin çoĝunluĝu Kürd milletinden oluşuyordu, diyor.Dr. Kemal Mazhar’a eĝer Ortadoĝu haritası deĝişirse, Kürd bölgeleri üzerinde de bir deĝişim olur bir tarihçi olarak buna cevabınız ne? Ayrıca bazı çevreler Israil devletiyle ilişkiler meselesinde Kürdleri suçluyorlar. Bu konuda ne düşünüyorsunuz?Dr. Kemal Mazhar: Ortadoĝu’da yaşanan gelişmelerin Kürdlere hiç bir zararı olmayacaĝına inanıyorum. Ben Israil ile ilişkiler meselesinden dolayı utanmiyorum.. Kürdlerin Israil ile hiç ortak bir sınırı olmamasına raĝmen Kürdleri Israil’le ilişkiye mecbur edenler utanmalılar.. Saddam yıkılmadan önce ben bunu söyledim.... Israil bayraĝı bir çok Arap ülkesinde dalgalanmakta ve bir çokları da gizli ilişkiler sürdürüyorlar.......Molla Mustafa Barzani ne Yahudilerin ve nede Israil’in adamıydı. Bu konuda kim ne yazarsa yazsın... Molla Mustafa Barzani ve tüm Barzaniler baştan itibaren Ittihatçılar aracılıĝıyla Kürdler için bir şeyler yapmak istediler. Onların Kürdlerin azılı düşmanları olduĝu ortaya çıktı ve onları unutular... Şeyh Mahmud’a herkes yardım etti ve Ingilizler aracılıĝıyla Kürdler için bir şeyler yapmak istediler. Ingilizler, Kürdler için bir şey yapmadılar. Molla Mustafa Mahabad’a ve SSCB’ye gitti ve onlar aracılıĝıyla Kürdler için bir şey yapmak istedi.. Ama SSCB’de Kürdlere yardım yapmak istemedi.. Molla Mustafa o kanaata vardı ki, Amerika dünyanın bir super gücüdür ve onun yardımıyla Kürdler için bir şeyler yapabilir.Siyasi uzak görüşüyle Amerika’ya en yakın yolun Tel Aviv olduĝunu gördü.. Bu siyasetir, bir halkın geleceĝi söz konusudur ve mecburi olarak bu ilişkilere girmiştir..Selahadin Eyubi’den söz etmeyelim, ordusunun %40‘m Kürd asılıydı ve hiç bir şey yapmadı.1948 Israil- Arap savaşına Kürdler yoĝun bir şekilde katıldılar. Savaşa katılan herkes şehit düştü ve o mezarlıklara gömüldüler.. Elimde bulunan belgelere göre orada şehit düşen Kürdlerin sayısı Musul ve Baĝdat şehirlerinde yaşıyan insanlardan fazlaydı. Tüm bu kurbanlara raĝmen birde Kürdler kimyasal silahlara hedef oldu ve zorla Araplaştırılmaya çalışıldı diye ekledi.Bir çok insan tarih üzerine çalışmalar yapıyor ve bu konuda düşünceniz nedir yönündeki soruya Dr. Kemal Mazhar: Tarih çok hassas bir bilim dalıdır ve dikkatli yazılmalıdır. Kürdlerin tarihinin bir kesimi çarpıtılmış, bir kesimide aktarılmamış. Bundan dolayi Kürd tarihine özel bir önem vermek gerekir.Kürd okur yazarların ve Kürd elitlerin arasında en yaygın hatalı anlayış Kürdlerin Medler ve Keyxusrev’in torunları olduklarından ısrar etmeleri ve övünmeleridir. Bununla Kürd milletinin tarihine zulüm ediyorlar. Biliyorsunuz ki Kürd milletinin oluşumunda Medlerin rolü ikinci derecededir. Zagrosun yerli halkları denilen Lulular, Gutiler ve Subariler bölgenin en eski halklarıdır. Medlerden önce onlar bölgedeydiler ve hiç bir başka yerden gelmediler.Kürd tarihini incelemek için komisyonlar oluşturulmalıdır.Kürdistan bayraĝının var olan Kürdistan bileşkenlerini kapsamadıĝı yönündeki eleştirilere ve deĝiştirilmesi için önerilen 5 yıldız veya 21 yıldız meselesinde ne düşündüĝü sorulduĝunda Kemal Mazhar: Bu bayrak 1927 yıllında oluştu. Sonra 1946 yılında Mahabad Cumhuriyeti kurulduĝunda bayraĝımız yükseltik.. Eĝer Kürd halkı tüm haklarına kavuşursa, bayraĝı deĝiştiremek kolaydır. Fakat ne yazık ki Kürdistan bayraĝı halay çekilirken veya eĝlenirken kullanılması hoş deĝil ve uygar bir tutumda deĝildir. Bir ülkenin lideri öldüĝü zaman bayrak yarıya indirilir.. Bayraĝın halaylarda yada eĝlencelerde böyle kullanılması düşmanlarımıza hizmet ediyor, diyor..Daha sonra Dr. Kemal Mazhar Niçin Nuri Said ve Said Qezazı yurtsever olduklarını, Şeyh Mahmud ve Eylül devrimlerini deĝerlendiriyor.Xebat GazetesiDr. Kemal Mazhar ile yapılan uzun söyleşinin bazı bölümlerini kısaltarak çevirdim.Rojgar Merdoxi25.11.06