Navdarên Kurdan binasin!Mehemed Tofîq Werdî(3)

  Mamosteyê perwerdekar, nivîskar, helbestvan  û folklornasê  Kurd   Mehemed  Tofîq  Werdî    li sala   02.12.1972     li bajêrê  bexdayê    bi temenê  52 salî da    koça dawîyê  kir.   Mamoste Mehemed  Tofîq  Werdî  zîncîrek    pirtûkên  Kurdî û  Erebî biçapkirî û     gellek ji  destnivîs  ji  paş  xwe hîşt.  Ev xizmetkarê  ziman û edeba Kurdî   li sala 1923    li bajêrê Koyî  ji dayîk bû.   Wî xwendina xwe a destpêkê û navendî  li  bajêroka  xwe   di sala 1941-an de  temam kir  û çû Beydayê  û li wir  dîplomeya  mamosteyê  dibistana   seretayî wergirt.  Ew    li sala  1944-an  bû mamosteyekî  perwerdekar û rêbazek çeprew û niştîmanî girt û   gellek car    hate girtin  an   jî berçavkirin.Wê dema ku  ew    di dawîya  sala 1945- an de  li bajêrê  Qeladizê mamoste bû,  peywendî   li gel Tevgera  Rizgarîxwaza Kurd   li  Kurdistana Îranê  avakir.  Mamoste Mehemed  Tofîq  Werdî,    di destpêka  sala 1946-an de   çû  ji bo bajêrê  Mehabadê  û beşdarî   cejna   avakirina  Komara Demokratîk a  Kurdistanê, a  ku    bi serokeyetîya   Pêşawa  Qazî  Mehemed  di  22.01.1946-an de  hate îlan kirin, kir.  Mamoste Mehemed  Tofîq  Werdî,   li gel damêzrandina Kabîneya Yekem  a Komara  Kurdistanê  li roja 11.02.1946-an de   wekî mamosteyê  dibistana  destpêkê  hate damêzrandin..  Wî  di wan 11 mehên  temenîya  Komara Kurdistanê de   xizmeta  zarokên  Kurd kir..  Wê dema  ew tecrubeya  ramyarî a  Kurdan   şikestin xwar û  Komara Kurdistanê  li 17.12.46-an de  hate ruxandin,  mamoste  Werdî   li sala 1947-an de  vegerîya   ji bo bajêrokê  Koyî..  Wê dema ew vegerîya  bêkar ma  û wekî mamoste  nehat damêzrandin..  Mamoste  Werdî    çû   li nav rêzên  Rêkxirava  Kurdistanê  a  Hizba  Komunîst  a  İraqê.  Mamoste  Werdî  bi awayekî  dilsoz  çalakîyên xwe berdewam kir..  Piştî   darbeya Leşkerî  a  14-ê  Tirmeha  sala 1958-an    vegerîya   li ser karê  xwe û  heta   roja  koça dawîya  xwe(02.12.1975)    wekî mamoste  xizmeta   newîyên  nû kir.Mamoste Mehemed  Tofîq  Werdî,  helbestvanekî niştimanperwerbû. Wî  di destpêka   salên çil ên sedsala bîstan  destpêkir  helbestên niştimanî nivîsî û  di naverasta  wê sedsalê de  helbestên xwe belavkir.  Li kêleka   helbestên li ser Kurdistanê,  sirudên  niştîmanî  ên pirr  hest jî    hunandibû..  Yek ji wan   sirudên  navdar  “Ey Şêhîdan”  e ..  Di destpêka wê de wisa  dibêje: Ey  şêhîdan, ey şêhîdan,Namire   nav û niştiman!!!Hun bûne  rehberên me,Bûne pişt û sengerê me,Bo jiyan û bo  serê me!!!Ey  şêhîdan, ey şêhîdan,Namire   nav û niştiman!!! Mamoste Mehemed  Tofîq  Werdîyê  Folklornas: Werdî,  nivîskarekî  folklornasî  ê  jêhatîşbû.  Her çiqas  ew   di destpêka   jiyana xwe  a wêjeyî de  evîndarê  kelepora   netewî a  milletê  xwe bû,  lê  heta   neçibû  ji bo Komara Demokatîk a  Kurdistanê, fêrî   xwendina  babetên folklorî  bi pîtên latînî  û Silavî ên  nivîsînên  Kurdên  Qafqasê  nebûbû..  Vî  folklornasê  navdar ê Kurd  di kurte temenîya  xwe de    39  pirtûk bi zimanê Kurdî û Erebî   çapkir.  Piranîya  van  berhemana  li ser helbest, çîrokên folklorî û destanên Kurdan in. Hemû  berhemên wî  di  xezîna   kelepora  me a netewî de   nirx û bihayê xwe heye.Ew  pirtûkên ku mamoste Mehemed  Tofîq  Werdî  bi zimanê Kurdî  belavkirine, evin: 1.                       Hesen Meryem   li sala  1955,2.                       Nasir û  Mar Mar, 1955,3.                       Encamê  dawîn pîsî, 1946,4.                       Gulî  nakam, 1957,5.                       Xanzad û Leşkerê wê, 1960,6.                       Qeleya Dimdim, 1960,7.                       Mame Yareyê  Qehreman,19618.                       Folklora Kurdî beşê yekem,1961,9.                       Folklora Kurdî beşê  duyem,196110.               Folklora Kurdî beşê seyem, 1972,11.               Hindek beyt û helbestên  Elî Berdeşanî, 1972 Ji bilî   van berhemanan  li ser  kelepora Kurdî,  zîncîrek  jî    ji dîwanên helbestî, şanoname û  hinek pirtûk  li ser  dîroka Kurdan nivîsîye û  çapkirîye... Çavkanî:  XozgaWergêr:  Rojgar Merdoxi